اورهان پاموک نویسنده ترک صاحب یکی از مشهورترین جایزه های ادبی جهان شد.پاموک که چند سالی هم به عنوان کاندید جایزه نوبل مطرح شده بود  امسال در حالی توانست این جایزه را به نام  خود ثبت کند که رقیبان نزدیک و قدرتمندی مانند جویس کرول اوتس /فیلیپ راث/آدونیس/ریشارد کاپوشینسکی و.. را پشت سر گذاشت.پاموک ۵۴ ساله همچنین اولین ترکی است که برای کشورش نوبل به ارمغان آورده است.در بیانیه هیئت ژوری آکادمی نوبل این چنین توضیح داده شده است:تلاش در راه جستجو در روح مالیخولیایی شهرش استانبول.برخورد فرهنگها و  پیدا کردن سمبولهای جدید از تو در تو شدن آنها با یکدیگر را از دلایل  اهدای جایزه بر شمرد.

هارولد پینتر برنده نوبل ادبیات سال ۲۰۰۵چنین می گوید:وقتي به برندگان سال هاي قبل جايزه نوبل فکر مي کنم مي بينم که واقعاً با چه نويسندگان فوق العاده اي همقطار هستم. هرگز فکر نمي کردم که روزي برنده جايزه نوبل بشوم. امروز صبح وقتي روزنامه گاردين را برداشتم پيش خودم مي گفتم احتمالاً اورهان پاموک امسال برنده مي شود. او نويسنده فوق العاده اي است. صفحات روزنامه را تند تند نگاه مي کردم تا ببينم آيا او برنده شده است يا نه غافل از اينکه نام برنده هنوز اعلام نشده بود. نمي دانم آنها براي انتخاب برنده چه معيار هايي دارند و خيلي دوست دارم وقتي به استکهلم رفتم بدانم معيارشان براي انتخاب برنده چيست.

پاموک کیست؟

اورهان پاموک در سال ۱۹۵۲در استانبول به دنیا آمد و در محله"نیشان تاشی" در خانواده ای شلوغ شبیه به آنهایی که در رمانهای "جودت بیگ و پسران"و "کتاب سیاه" توصیف کرده است بزرگ شد.همانطور که در  کتاب بیوگرافیک خود"استانبول"نوشته است از کودکی تا ۲۲ سالگی اش به شکل وسیعی نقاشی کشیده و با آرزوی نقاش شدن در آینده زندگی کرده.

دبیرستان را در" رابرت کالج"استانبول خواند.پس از ۳ سال تحصیل در دانشگاه فنی استانبول در رشته معماری وقتی که  به این نتیجه رسید که نمی خواهد نقاش و معمار  شود ترک تحصیل کرد.پاموکی که در دانشگاه استانبول روزنامه نگاری خوانده و به این کار هم نپرداخت در ۲۳سالگی تصمیم به رمان نویس شدن گرفت.

اولین رمان پاموک با نام"جودت بیگ وپسران"در سال ۱۹۸۲ منتشر شد.این رمان که داستان سه نسل از خانواده ی متمول استانبولی که مثل خود پاموک در نیشان تاش زندگی می کنند را بازگو می کند جایزه "اورهان کمال"و جایزه رمان"ملیت"را برای  پاموک به همراه داشت.

سال بعدش پاموک رمان"خانه ساکت"را منتشر کرد.وقتی در سال ۱۹۹۲ ترجمه فرانسه این رمان منتشر شد جایزه"Prix de la Decouverte Europeene" را از آن خود کرد.

رمان "قلعه سفید"(۱۹۸۵)که شرح دوستی و بحرانهای بین یک برده ونیزی و یک دانشمند عثمانی را بیان می کند در سال(۱۹۹۲)  ابتدای امر ترجمه به انگلیسی و به همین ترتیب به زبان های دیگر نیز ترجمه شده.و  اولین رمان پاموک شد که بین ملل مختلف شهرتی را برای او دست و پا کرد.

جایزه"PRİX FRANCE CULTURE " را به دست آورد

اورهان پاموک بین سالهای ۱۹۸۵و۱۹۸۸در نیویورک و در دانشگاه کلمبیا  به عنوان استاد مهمان حضور داشت."کتاب سیاه" که قسمت اعظم  آن همانجا نوشته شده و  در مورد کوچه های استانبول .کیمیایش(ترکیب) و بافت آن نوشته شده و بوسیله وکیلی که به جستجوی زن گمشده اش می گردد روایت می شود در سال ۱۹۹۰در ترکیه منتشر شد.پاموک که با ترجمه این کتاب به زبان فرانسه جایزه"PRİXFRANCE CULTURE  "(جایزه فرهنگ فرانسه)را بدست آورد با این جایزه به شهرت خود خارج از مرزهای کشورش افزود.در سال۱۹۹۴از  سناریویی که از روی داستان یک صفحه ای کتاب سیاه نوشته بود(چهره پنهان)فیلمی ساخته شد.

رمان "زندگی نو"او درباره تاثیر یک کتاب اسرار انگیز بر روی یک جوان دانشگاهیست که یکی از کتابهای پر خواننده او به شمار می رود.

نام من قرمز

در کتاب "نام من قرمز " نقاشان عثمانی ایرانی و شکلهای نگرش و نقاشی جهان غیرغربی بوسیله آنها به حربه یک داستان عاشقانه خانوادگی بیان می شود.این کتاب جایزه فرانسوی مولیر"Prix Du Meilleur Livre Etranger",  و Grinzane Cavour" (2002 را با خود همراه کرد.ودر ایرلند جایزهInternational Impac-Dublin" (2003را بدست آورد

از مقالات ادبی و فرنگی که در خارج و داخل ترکیه برای روزنامه ها و مجلات مختلف نوشته بود و از نوشته هایی که از دفتر یادداشت خود انتخاب کرده بود در سال 1999کتابی حاضر می کند با نام "رنگهای دیگر"در سال 2002 پاموک به تعبیر خود اولین و آخرین رمان سیاسی خود "برف"را منتشر میکند.کتاب برف از طرف نیویورک تایمز بوک رویو بین 10کتاب برتر سال 2004انتخاب می شود و در همان سال جایزه کتاب سال فرانسه را از آن خود می کند.

کتاب آخر پاموک به نام " استانبول"در ژانری متفاوت و دارای نثری شاعرانه است همراه عکسها و نقاشیها ودرباره خاطرات او تا سن 22 سالگی از شهر استانبول است.

منبع:سایت ملیت.سایت بی بی سی.